کد خبر: 193822

قطب بزرگ پزشکی با بیش از ۱۰۰ سال سابقه در تولید واکسن

رهبر انقلاب در سخنرانی روز ۱۹ دی‌ماه ۱۳۹۹ نکاتی را درباره واکسن کووید-۱۹ خاطرنشان کردند؛ از جمله تأکید بر حمایت از واکسن ایرانی و ممنوعیت واردات واکسن از آمریکا و انگلیس واکسنی که در حال حاضر در تمام دنیا خبرساز شده، واکسن آمریکایی «فایزر-بیوان‌تک» است که
به گزارش خبرنگار اتاق خبر 24

واردات واکسن‌های آمریکایی و انگلیسی به ایران با فرمان مقام معظم رهبری ممنوع شد. به این ترتیب، هلال‌احمر هم که پیش از این قرار بود ۱۵۰ هزار دوز واکسن کرونا اهدایی شرکت فایزر را وارد کشور کند، اعلام کرد واردات این واکسن‌ها، منتفی شده است. حالا مسئولان ایران در کنار تولید داخلی واکسن کرونا، باید گزینه‌های دیگری را برای تامین و دسترسی واکسن کرونا بررسی کند.

هر چند که پیش از این هم به‌دلیل تحریم‌ها، ایران امکان واردات مستقیم واکسن‌های آمریکایی و انگلیسی را نداشت و چشم امید به واکسن‌های کنوانسیون کوواکس سازمان جهانی بهداشت داشت که برای کشورهای کم‌برخوردار، سهمیه واکسن درنظر گرفته است. در این کنوانسیون واکسن‌های مورد تأیید به کشورها فرستاده می‌شود.

نکته دیگر این است که برخلاف سایر واکسن‌ها که برای تولید داخلی یا فروش به کشورهای دیگر حتما نیاز به مجوز سازمان بهداشت جهانی را ندارند، اما واکسن‌های این کنوانسیون باید مورد تأیید سازمان جهانی بهداشت قرار گیرند. سناریوهای جایگزین ایران برای واکسیناسیون چیست؟

رهبر انقلاب در سخنرانی روز ۱۹ دی‌ماه ۱۳۹۹ نکاتی را درباره واکسن کووید-۱۹ خاطرنشان کردند؛ از جمله تأکید بر حمایت از واکسن ایرانی و ممنوعیت واردات واکسن از آمریکا و انگلیس واکسنی که در حال حاضر در تمام دنیا خبرساز شده، واکسن آمریکایی «فایزر-بیوان‌تک» است که

واکسن‌هایی با رمز ژنتیک

پیش از این در تعدادی از کشورهای جهان واکسن‌های شرکت‌های مدرنا، فایزر و دانشگاه آکسفورد تولید شده و مورد استفاده قرار گرفته است. شرکت فایزر آمریکایی است که با مشارکت داروسازی بیوان‌تک آلمان که نخستین شرکت داروسازی جهان است، واکسن کرونا را تولید کرد. این شرکت کارایی واکسن خود را تا ۹۵ درصد اعلام کرد و برای واکسیناسیون هم مجوز گرفته است.

همان موقع کشورهای آمریکا و اتحادیه اروپا اعلام کردند که این واکسن را پیش‌خرید کرده‌اند و کمیسیون اروپا هم اعلام کرد که ۳۰۰ میلیون دوز را می‌خرد. واکسن مدرنا هم آمریکایی است. این شرکت، چند روز پس از تولید واکسن شرکت فایزر، اعلام کرد که واکسن کووید-۱۹ با کارایی ۹۴.۵ درصد را تولید کرده است. هر دو این واکسن‌ها آمریکایی‌اند که از فناوری جدیدی به نام «آران‌ای پیام‌رسان» ساخته شده‌اند. در این میان انگلستان هم دست روی دست نگذاشت و واکسن کرونا تولید کرد.

۲ هفته پس از اعلام شرکت‌های آمریکایی، دانشگاه آکسفورد بریتانیا اعلام کرد که واکسن کرونا با کارایی ۹۰ درصد را تولید کرده است. امتیاز واکسن دانشگاه آکسفورد این بود که نگهداری آن ساده‌تر است و به‌راحتی قابل حمل به کشورهای دنیاست، این در حالی است که برای واکسن شرکت فایزر، شرط نگهداری در دمای منفی ۷۰ درجه اعلام شده بود که جابه‌جایی واکسن برای سایر کشورها را سخت می‌کرد. در میان کشورهای تولیدکننده واکسن کرونا، چین از سازندگانی است که تبلیغات کمتری روی واکسنش کرده، اما واکسیناسیون را بی‌سر و صدا زودتر از دیگر کشورها شروع کرد.

برزیل، نخستین مشتری چین برای خرید واکسن‌هایش بود. پس از مدتی ترکیه هم در گروه مشتریان این واکسن قرار گرفت و اندونزی نیز واکسیناسیون را با واکسن‌های چینی آغاز کرد. یکی از واکسن‌های چینی به نام کروناواک ساخت شرکت سینواک، واکسنی است که فراتر از چین بسیار مورد توجه قرار گرفته است، اما هنوز مطالعات بالینی آن ادامه دارد.

این کشور ۳۰ آبان، از آغاز تولید انبوه دومین واکسن کرونا به اسم «اپی‌واک‌کرونا» در کشورش خبر داد. مقام‌های مسکو پیش از این نیز ساخت واکسن اول کرونا به نام «اسپوتنیک» را اعلام کرده و گفته بودند که تزریق این واکسن در سال جدید میلادی شروع می‌شود. روسیه می‌گوید دانشمندان این کشور سومین واکسن کرونا را هم که نیاز به تزریق ندارد و استنشاقی است، به‌تازگی تولید کرده‌اند. ایران هم اخیرا تست انسانی واکسن کرونا را آغاز کرده است. در ۲ هفته گذشته نزدیک به ۷ نفر این واکسن را تست کرده‌اند و براساس اعلام مسئولان وزارت بهداشت، نخستین واکسن تولید داخل تا تابستان ۱۴۰۰ وارد بازار می‌شود.

خودداری ۶۰ درصد کادر درمان آمریکا از دریافت واکسن کرونا

نتایج یک نظرسنجی نشان می‌دهد که کارکنان بخش بهداشت و درمان آمریکا از ترس عوارض جانبی خطرناک واکسن آمریکایی کرونا، حاضر نیستند آن را دریافت کنند.

براساس داده‌های به دست آمده از این نظرسنجی، بالغ بر ۶۰ درصد کارکنان بهداشتی آمریکا از دریافت واکسن کرونا خودداری می‌کنند.

شرکت‌کنندگان در این نظرسنجی تأکید کردند که از عوارض جانبی خطرناک دریافت این واکسن نگران هستند و نمی‌خواهند با آنها مانند موش آزمایشگاهی رفتار شود.

جنایات بیولوژیک فرانسه، آمریکا و انگلیس

حسینعلی شهریاری، رئیس کمیسیون بهداشت و درمان مجلس شورای اسلامی با بیان این که خرید واکسن کرونا از انگلیس و آمریکا ممنوع است، بیان کرد: در همین راستا مقام معظم رهبری نیز بیاناتی را مطرح کردند و فرمودند که واکسن تولید این کشورها قابل اعتماد نیست و نباید از آن ها خرید، وقتی این موضوع از سوی ایشان مطرح می شود پس نیازی به حرف و حدیث نیست و وزارت بهداشت و درمان وظیفه دارد از این نوع واکسن ها به هیچ عنوان استفاده نکند.

وی تصریح کرد: پشت تمام فرمایشاتی که مقام معظم رهبری دارند، منطقی وجود دارد، مسائلی که مطرح می کنند از روی تعصب یا مسئله خاصی نیست، ایشان با نگاه واقع بینانه و عالمانه نظر می دهند و همه موظف هستیم که دقیقا فرمایشات ایشان را اجرا کنیم.

شهریاری اذعان کرد: تمام امیدواری به تولید واکسن داخلی است که دانمشندان ایرانی در حال کار روی آن هستند و واکسن مطمئنی خواهند ساخت، اما چون زمان می برد، اگر اضطرار و نیاز به واردات باشد، وزارت بهداشت باید بررسی کند از کشورهای با سابقه و قابل اعتماد خریداری کنند.

وی در خصوص جنایات بیولوژیک فرانسه، آمریکا و انگلیس با داروهای بیماری زا که فقط یکی از آنها شیوع ایدز در ایران با خون های آلوده است، بیان کرد: در پی جنایتی که به خاطر خون های آلوده از سوی فرانسه اتفاق افتاد، آن ها پاسخگو نبودند و غرامتی هم بابت خسارت وارده به ما و مردمی که آسیب دیده بودند، پرداخت نکردند.

نماینده مردم زاهدان در مجلس اضافه کرد: این کشورها اگر اتفاقی در رابطه با دارو یا هر آنچه به ایران می دهند، پاسخگو نیستند، بنابراین نمی توان از آن ها سوال و جواب کرد و از همین رو نیز می توان گفت که برای خرید واکسن کرونا هم قابل اعتماد نیستند.

وی گفت: بهتر است به واکسن خودمان فکر و در همین راستا تلاش کنیم، در صورت نیاز به خرید، از کوبا، روسیه، چین و کشورهایی که بتوان به آن اعتماد کرد و مطئن باشیم که تاثیر گذار است، وارد کنیم.

شهریاری درباره نگاه آزمایشگاه های اروپا و آمریکا به مردم جهان سوم به عنوان موش آزمایشگاهی، بیان کرد: یک مرحله استفاده از واکسن های آن ها به علت بی تدبیری روی مردم انجام شد که تکرار نخواهد شد.

ایران؛ قطب بزرگ پزشکی با بیش از ۱۰۰ سال سابقه در تولید واکسن

وی با بیان این که ایران قطب بزرگ کشوری است، تصریح کرد: بیش از ۱۰۰ سال سابقه کار انستیتو پاستور و رازی ایران است که سال ها پس از انقلاب جزو کشورهای صادر کننده واکسن بوده، اما به علت کوتاهی هایی که صورت گرفت این کار جدی پیپگیری نشد.

رئیس کمیسیون بهداشت و درمان مجلس گفت: با اقدام هایی که دانشمندان جوانمان انجام می دهند، مجدد قطب بزرگ دنیا در تولید واکسن خواهیم شد.

وی با بیان این که واکسن ایرانی پشتوانه علمی و ایمن دارد، اذعان کرد: اگر این گونه نبود، دختر رئیس بنیاد برکت به عنوان اولین نفر برای انجام تست، داوطلب نمی شد، این نشان می دهد که به این واکسن اطمینان کامل دارند، اساتید بنیاد برکت و پرسنلش نیز از این واکسن به عنوان آزمایش استفاده کردند.

شهریاری با اشاره به واکنش های از سر تعظیم و حیرت رسانه های خارجی و عربی به تولید واکسن ایرانی، خاطرنشان کرد: حسادت بسیار زیاد این رسانه ها مشهود بود.

واردات واکسن چینی

نادر توکلی، معاون درمان ستاد مقابله با کرونای تهران، می‌گوید اینکه وزارت بهداشت از کجا می‌خواهد واکسن وارد کند، باید خودش پاسخ دهد. با این حال او می‌گوید که جز واکسن‌های آمریکایی ، واکسن‌های دیگری هم وجود دارند و گزینه دیگر واکسنی است که در ایران در حال تولید است.

حالا یک پرسش مهم این است که ماجرای خرید واکسن خارجی از کوواکس که پول خرید آن هم منتقل شده، چه می‌شود؟ توکلی به ماجرای اختصاص سهمیه از کوواکس سازمان بهداشت جهانی برای کشورها اشاره می‌کند و می‌گوید که در این زنجیره، غیر از واکسن آمریکایی، واکسن‌های دیگری هم وجود دارند.

توکلی بر استفاده از واکسن تولید داخل تأکید می‌کند و می‌گوید که نیاز کشور ما به واکسن از طریق تولید داخل و واکسن‌هایی که مورد تأیید سازمان بهداشت جهانی است، تامین می‌شود. قاعدتا وزارت بهداشت در این زمینه ورود پیدا می‌کند: «ما برای خرید واکسن به‌دلیل تحریم محدودیت‌هایی داریم. اما می‌توان با برنامه‌ریزی از واکسن کشورهای دیگر خرید انجام داد. مثل کشور چین که ۲ مدل واکسن تولید کرد. یکی از آن‌ها را برای ایران فرستاد که البته مورد تأیید سازمان غذا و دارو قرار نگرفت.»

حسین قناعتی، استاد دانشگاه تهران و دبیر اتاق فکر کمیسیون بهداشت مجلس یکی از دلایل ممنوعیت واردات واکسن‌های آمریکایی را نگرانی از دستکاری بیولوژیکی آن اعلام می‌کند. با اینکه گفته می‌شود بیشتر واکسن‌ها پروتئین spike ویروس را هدف قرار داده‌اند یا مبتنی بر وکتور ویروسی‌اند، واکسن فایزر یک snippet در RNA ویروس را هدف گرفته است. این واکسن ویروس ضعیف‌شده را تزریق نمی‌کند بلکه بخشی از ژنوم آن را برای تحریک ایمنی به‌کار می‌برد. این یک واکسن mRNA شامل snippet کوچکی از ژنوم ویروس است. تا به حال به جز فایزر کسی از mRNA استفاده نکرده و ۲ واکسن آمریکایی دیگر Novavax و Sanofi-GSK از پروتئین سطح جداری ویروس استفاده می‌کنند. این‌ها توضیحاتی است که عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی پیش از این داده بود و به‌گفته او، این اطلاعات شائبه دستکاری‌های این واکسن را ایجاد می‌کند. پانزدهم دی‌ماه بود که سخنگوی ستاد ملی مقابله با کرونا هم اعلام کرد که احتمال واردات واکسن فایزر کم است.

به‌گفته علیرضا رئیسی، فایزر و مدرنا جزو واکسن‌هایی هستند که پلتفرم mRNA دارند؛ احتمال اینکه فایزر وارد کشور شود بسیار کم است، چراکه شرایط نگهداری دشواری دارد و وابستگی زیادی به کشورهایی دارد که اصلا به ما واکسن نمی‌دهند این در حالی است که واکسن‌های دیگری وجود دارد که قابلیت حمل راحت‌تری دارند و در دسترس‌تر هستند. او درباره واکسن چینی هم گفته بود که واکسن سینوفارم در چین مربوط به یک شرکت دولتی است که فاز سوم را هم گذرانده است؛ قرار نیست سینوواک چینی خریداری شود.

 مردم ما موش آزمایشگاهی نیستند

و در آخر مردم ایران نمی خواهند موش آزمایشگاهی در خدمت مراکز جنگ بیولوژیک آمریکا و انگیس و فرانسه باشند. براستی چرا غربزدگان درباره موفقیت نسبی ایران در مهار کرونا و سرشکستگی بی سابقه آمریکا و انگلیس و فرانسه در همین حوزه (با کشته های 4 هزار نفری و هزار و سیصد نفری) سکوت کرده اند و باز هم آدرس واکسن آنها را می دهند؟!

این طیف چرا هرگز درباره ماجرای خون های آلوده به ایدز که فرانسهء خبیث به ایران فروخت و حداقل ۱۹۳ بیمار هموفیلی ( و بنابر برخی گزارش ها بیش از ۲۵۰ بیمار) را مبتلا به ایدز کرد، حرفی نمی زنند؟