کد خبر: 190803

چرا باید اینستکس را یک موجود ناقص‌الخلقه و یک بازیچه چرند دانست

انجام نخستین معامله تجاری اروپا با ایران از طریق اینستکس در شرایطی در تاریخ ۱۲ فروردین ۹۹ صورت گرفت که در آن مقطع، از اعلام تاسیس سازوکار موسوم به اینستکس بالغ بر ۱۵ ماه می‌گذشت. اوایل بهمن ۹۷ بود که اروپایی افتتاح اینستکس را اعلام کردند و بعد از گذشت ۱۵ ماه، صرفاً به فروش تجهیزات پزشکی به ایران در قالب اینستکس بسنده کردند.
اتاق خبر 24

« در سال ۹۷ و بعد از خروج آمریکا از برجام، متاسفانه کشور ماه‌ها معطل وعده‌های اروپایی‌ها باقی ماند و اقتصاد کشور شرطی شد در حالیکه معطل کردن اقتصاد به وعده‌های دیگران، بسیار مضر است. اروپایی ها هیچ کاری برای مقابله با تحریم‌های آمریکا نکردند و آنچه که به نام اینستکس نیز مطرح کردند، بازیچه‌ای بود که محقق نشد». این بخشی از بیانات رهبریدر روز جمعه ۱۰ مرداد مصادف با عید قربان است.

پر واضح است که ایران به درخواست اروپا در برجام ماند؛ در همان آمریکا با نقض برجام، بصورت یکجانبه از این توافق بین‌المللی خارج شد و تحریم‌های یکجانبه خود را علیه ایران از سرگرفت،«هلگا اشمید» معاون مسئول وقت سیاست خارجی اتحادیه اروپا به همراه نمایندگان فرانسه، انگلیس و آلمان در این اتحادیه در بروکسل با «سیدعباس عراقچی» معاون سیاسی وزیر امور خارجه ایران دیدار کردند و در آن دیدار از تهران خواستند به رغم خروج آمریکا از برجام، در این توافق بین‌المللی باقی بماند.

ضمن اذعان به نقض آشکار  برجام توسط آمریکا، خواهان ماندن ایران در برجام شدند تا با جلوگیری از امحای این توافق بین‌المللی، خود نیز کماکان از مواهب امنیتی و اقتصادی و حیثیتی آن بهره‌مند شوند.

ناقص‌الخلقه‌ مثل اینستکس
در همان مقطع، مسئولان اتحادیه اروپا و سه کشور انگلیس، فرانسه و آلمان به ایران وعده دادند که ظرف مدت ۲ ماه، اقدام به تضمین منافع برجامی ایران می‌کنند، آن دو ماه حالا تبدیل به ۲۷ ماه شده است و جزء گفتاردرمانی و طرح‌های ناقص‌الخلقه‌ای نظیر اینستکس، بخاری از اروپایی‌ها بلند نشده است.

۱۱ تعهدی که هیچ‌گاه عملی نشد
این یازده تعهد شامل فروش نفت ایران، بازگشت پول نفت ایران، سرمایه‌گذاری در ایران، حمل و نقل، هوانوردی و کشتیرانی بود، بنابراین اینستکس اگر عملیاتی شود، تازه مقدمه‌ای بر این ۱۱ تعهد اروپایی‌ها است.

از این سخنان ظریف نیز بیش از یک سال گذشته است؛ نه تنها خبری از آن ۱۱ تعهد اروپایی‌ها نیست که آن‌ها حتی از راه‌اندازی اینستکس ناقص‌الخلقه هم اجتناب کرده‌اند؛ در واقع مجموع شرایط بیانگر آن است که اروپایی‌ها در یک بازی مشترک با آمریکایی‌ها در حال تکمیل قطعات پازل ضدایرانی طی دو سال اخیر بودند و به نوعی از اهرم‌های استراتژی فشارحداکثری آمریکا علیه ایران محسوب می‌شدند.

چرا باید اینستکس را یک موجود ناقص‌الخلقه و یک بازیچه چرند دانست؟

انجام نخستین معامله تجاری اروپا با ایران از طریق اینستکس در شرایطی انجام شد که از جزئیات پیرامونی این معامله و این تراکنش مالی خبر چندانی وجود نداشت؛ در همین زمینه روزنامه آمریکایی وال‌استریت‌ژورنال به نقل از مقامات اروپایی دخیل در سازوکار اینستکس نوشت: تجهیزات فروخته شده به ایران در قالب تراکنش اینستکسی، مربوط به درمان بیماری‌های خونی بوده که از یک شرکت آلمانی خریداری شده و چندین ماه نهایی شدن این معامله به طول انجامیده است.

اما انجام نخستین معامله تجاری اروپا با ایران از طریق اینستکس در شرایطی در تاریخ ۱۲ فروردین ۹۹ صورت گرفت که در آن مقطع، از اعلام تاسیس سازوکار موسوم ع تروریسم اقتصادی از ایران به یک مطالبه جهانی تبدیل شده بود- صرفاً به فروش تجهیزات پزشکی به ایران در قالب اینستکس بسنده کردند.

اذعان رییس اینستکس به ناکارآمدی این سازوکار
۲۰ اسفندانکدار آلمانی و رئیس وقت اینستکس به تهران آمد و در ضیافت اقامتگاه سفیر آلمان گفت: «اینستکس یک نوزاد تازه متولد شده است و تا بزرگ شود مدت زمان طولانی لازم است»!

 نفتی از ایران نمی‌خرند؛ وقتی بانک‌ها و شرکت‌های اصلی اروپایی از نقش‌آفرینی در هر کانال مالی با ایران به سبب ترس از آمریکا امتناع می‌کنند و غیره، دیگر مشخص است هر سازوکار و کانالی برای برقراری مراوده تجاری میان ایران و اروپا به یک نماد پوشالی و توخالی تبدیل می‌شود که هیچ مابه‌ازی بیرونی و ملموسی ندارد و صرفا اتلاف وقت برای تاثیرگذاری تحریم‌های آمریکاست.

در اوایل زمستان ۹۸ یعنی پس از آنکه حدود یکسال از افتتاح اینستکس می‌گذشت، رسانه‌ها به نقل از «مایکل تاکاس» یکی از اعضای اتاق بازرگانی ایران و آلمان نوشتند: «اینستکس هنوز شماره تماسی هم برای ارائه به شرکت‌ها ندارد»! امری که اوج ناکارآمدی این سازوکار مالی را در تسهیل روابط تجاری میان ایران و کشور‌های اروپایی آشکار می‌کرد.

شوآف زننده سفیر سوییس
در شرایطی که کانال مالی اروپایی‌ها برای تضمین منافع برجامی ایران موسوم به اینستکس در عمل یک نماد توخالی بود، روز یکشنبه ۱۳ بهمن ۹۸ ، ویدئویی منتشر شد که نشان می‌داد«مارکوس لایتنر» سفیر سوییس در تهران در یک شوآف زننده در حال باز کردن جعبه‌های دارویی بیماران پیوند عضو است!

یعنی دارو‌هایی که بنا به گفته همتی رئیس کل بانک مرکزی با ۲ و نیم میلیون دلار از پول‌های بلوکه شده مردم ایران در بانک‌های سوییس خریداری شده بود، تا به دست بیماران نیازمند کشورمان برسد، به معرکه فخرفروشی و پز انسان‌دوستی سفیر سوییس به عنوان حافظ منافع آمریکا در ایران تبدیل شده بود؛ همان آمریکایی که «مایک پمپئو» وزیر خارجه‌اش صریحا مردم ایران را تهدید به منع دستیابی به غذا و دارو کرده است.

منبع: میزان