کد خبر: 190654

وضعیت حقوقی شهدای مسجدالحرام پس از ۵ سال

با وجود گذشت ۵ سال از حادثه جرثقیل و حتی پرداخت چک غرامت از سوی سعودی‌ها، این چک‌ها به دلایل مختلفی همچنان وصول نشده و خانواده‌های شهدای مسجدالحرام از بی‌توجهی مسؤولان گلایه‌مند هستند.
اتاق خبر 24

 حج تمتع ۹۴ یکی از سخت‌ترین مناسک حج تمتع برای مسلمانان جهان به ویژه ایرانیان بود، چرا که در ابتدا سقوط جرثقیل در مسجدالحرام جمعه ۲۰ شهریورماه ۱۳۹۴ (۱۱ سپتامبر ۲۰۱۵) موجب شهادت جمعی از زائران خانه خدا شد که در این بین ۱۱ نفر از شهدا ایرانی بودند. پس از آن نیز فاجعه منا رخ داد که هزاران مسلمان از جمله حدود ۵۰۰ زائر ایرانی در این فاجعه به شهادت رسیدند.

 

با شهادت هزاران مسلمان در حج تمتع، سعودی‌ها بار دیگر عدم کفایت خود برای مدیریت و خادمین حرمین شریفین را نشان دادند. در همین رابطه مقام معظم رهبری نیز کوتاهی و بی‌کفایتی آل‌سعود در این حادثه را، اثبات مجدد بی‌لیاقتی این شجره‌ خبیثه‌ ملعونه در تصدی و اداره‌ حرمین شریفین دانستند و فرمودند: «دو فاجعه‌ بزرگ منا و مسجدالحرام، شیرینی حج را به تلخی تبدیل و مردم و خانواده‌های بسیاری را داغدار کرد».(دیدار خانواده‌های شهدای حج ۹۴ با رهبر انقلاب/ ۱۷ شهریور ۹۵)

قطع روابط سیاسی ایران و عربستان و گره‌های پرونده شهدای حج ۹۴

با توجه به اینکه سعودی‌ها در قبال شهدای حج تمتع ۹۴ مسؤولیتی قبول نکردند، روابط ایران و عربستان تیره و تار و پس از آن با صدور حکم اعدام «شیخ نمر» فقیه شیعه عربستانی هم‌زمان با  ۱۲ دی سال ۱۳۹۴ و تجمع و حمله معترضان ایرانی به کنسولگری عربستان در مشهد و تهران، روابط دیپلماتیک میان ایران و عربستان قطع شد و سعودی‌ها دستور خروج تمامی نیروهای دیپلماسی خود را از ایران دادند.

همین امر نیز روند پیگیری پرونده حقوق شهدای منا و مسجدالحرام را با فرازونشیب‌هایی همراه کرد، چرا که با قطع روابط سیاسی دو کشور امکان مذاکرات و بررسی پرونده‌ها و استیفای حقوق خانواده شهدا نبود.

 

با این وجود مسؤولان حج و زیارت و بعثه مقام معظم رهبری به عنوان متولیان برپایی مراسم باشکوه حج تمتع، برای احقاق حقوق خانواده‌های شهدا دست از تلاش برنداشتند، تا جایی که همان زمان حجت‌الاسلام سیدعلی قاضی‌عسکر، نماینده وقت ولی‌فقیه در امور حج و زیارت به برگزاری جلسات مختلف با سعودی‌ها هنگام برپایی حج تمتع برای پیگیری حقوق شهدای حج ۹۴ اشاره کرد. 

مذاکراتی که بی‌نتیجه بود

با وجود مذاکرات و برپایی جلسات مختلف، اما خانواده‌های شهدای حج ۹۴ از بی‌نتیجه بودن مذاکرات همواره گلایه داشتند تا جایی که قاسمی فرزند شهید منا معتقد است که هیچ اقدامی برای احقاق حقوق خانواده شهدای منا صورت نگرفته است. همچنین همسر یکی از شهدای مسجدالحرام نیز از بی توجهی مسؤولان به خانواده شهدا و عدم پیگیری مناسب برای رسیدن به نتایج مطلوب توسط مسؤولان گلایه کرد.

 

بسته شدن یک ساله حج تمتع/ پیگیری‌ها ادامه داشت

سال ۹۴ که فاجعه منا رخ داد، حج تمتع نیز یک سال بسته شد و زائران ایرانی به عربستان اعزام نشدند. البته عربستان نیز برای پیش‌دستی کردن در این موضوع، از عدم صدور ویزا برای زائران ایرانی در حج ۹۵ خبر داده بود. با این حال زائران ایرانی در سال ۹۵ به حج تمتع مشرف نشدند تا اینکه با مذاکراتی که سازمان حج و زیارت و بعثه مقام معظم رهبری با وزارت حج عربستان داشت، مقرر شد تا تفاهم‌نامه حج تمتع فارغ از روابط سیاسی ایران و عربستان، بین دو طرف به امضا برسد.

منبع: انتخاب