کد خبر: 183617

تاخیر 3 ساله سازمان برنامه‌ در تدوین سند آمایش سرزمینی

مقام مسؤول سابق در سازمان برنامه و بودجه با اشاره به تاخیر سه ساله سازمان برنامه و بودجه در تدوین سند ملی آمایش سرزمینی گفت: هیات وزیران خردادماه 93، استقرار سامانه ساترا را به این سازمان تکلیف کرد اما به دلیل عدم همکاری برخی دستگاه‌ها امکان بهره‌برداری کامل از آن وجود ندارد.
اتاق خبر 24

مسیر توسعه کشور در چند دهه اخیر با مشکلات زیادی روبرو بوده که به طور عمده از برنامه‌ریزی نامتوازن و غیرمنسجم برای توسعه‌ای پایدار ناشی شده است. بروز مشکلاتی نظیر مهاجرت‌های گسترده به کلان‌شهرها، توزیع نامناسب امکانات درمانی و آموزشی در استان‌ها و مناطق محروم، آلودگی شدید هوا و ترافیک در کلان‌شهرها، کمبود فرصت‌های شغلی در روستاها و شهرهای کوچک، آسیب جدی به جان و مال مردم در اثر سکونت در مناطق در معرض خطرات سیل و زلزله، از جمله مشکلاتی است که فقدان برنامه‌ریزی متوازن و یکپارچه به طور عمده زندگی مردم را تحت تاثیر قرارداده است. در این میان آمایش سرزمینی به عنوان دانش برنامه‌ریزی برای توسعه کشور و زیرساخت توسعه پایدار برخلاف بسیاری از کشورهای جهان، در کشور ما از سالیان قبل از انقلاب تاکنون بارها سیاست‌گذاری شده ولی اجرای آن مغفول مانده است.

توسعه نامتوازن و عدم تعادل‌های منطقه‌ای در شرایطی است که نزدیک به سه سال از تصویب قانون برنامه ششم توسعه از سوی مجلس می‌گذرد اما یکی از مهم‌ترین تکالیف مندرج در این قانون یعنی «تدوین سند ملی آمایش سرزمینی» که باید در سال اول اجرای برنامه انجام می‌گرفت، هنوز بر زمین مانده است. این در حالی‌ست که ضرورت انجام آمایش سرزمینی، در اسناد بالادستی شامل سیاست‌های کلی آمایش سرزمین (ابلاغی رهبر معظم انقلاب در سال 90) و نیز «جزء 1 بند الف ماده 26 قانون برنامه ششم توسعه» موردتوجه قرار گرفته است.

همچنین برای حل معضلات فوق و با هدف یکپارچه‌سازی اطلاعات کلیه دستگاه‌ها جهت آمایش سرزمینی، هیات وزیران طی مصوبه‌ای در خردادماه 1393، پیاده‌سازی سامانه‌ای تحت عنوان «سامانه ارزیابی توسعه و رصد آمایش(ساترا)» را ابلاغ کرد. مطابق با این مصوبه، سازمان برنامه و بودجه کل کشور موظف به طراحی و پیاده‌سازی سامانه ساترا شد و سایر دستگاه‏‌های اجرایی نیز موظف شدند تا اطلاعات مربوط به حوزه عملکردی خود را در این سامانه درج و بروزرسانی نمایند تا بر این اساس سیاستگذاران بتوانند بستر اطلاعات مکانی مناسبی به منظور توزیع امکانات و تخصیص منابع در اختیار داشته باشند.

به همین منظور جهت دستیابی به اطلاعات بیشتر در خصوص این موضوعات، با مهدی پندار، رئیس سابق امور برنامه‌ریزی، نظارت و آمایش سرزمین سازمان برنامه و بودجه به گفت‌وگو نشستیم؛ وی در اردیبهشت ماه سال 1397 به این سمت منصوب گردید و در حال حاضر نزدیک به شش ماه از خروج وی از این مسئولیت و انتصاب به عنوان معاون بهره­وری اقتصادی سازمان اوقاف و امور خیریه می­گذرد.

فارس: اگر ممکن است در خصوص آخرین وضعیت تدوین سند ملی آمایش سرزمینی در سازمان برنامه‌و ‌بودجه توضیحاتی ارائه بفرمایید.

پندار: تدوین سند ملی آمایش سرزمینی به «جزء 1 بند الف ماده 26» قانون برنامه ششم توسعه مربوط می‌شود؛ مطابق با این ماده قانونی، تکلیف بر این بوده است که سال اول برنامه ششم، «سند استانی و سند ملی آمایش سرزمینی» آماده شده و به تصویب شورایعالی آمایش سرزمین برسد؛ در این شورا 11 نفر از جمله اعضای محترم هیئت دولت عضو هستند.

تدوین مطالعات برنامه آمایش استان­ها از سال 1385 شروع شده و برخی از این مطالعات به دلیل اینکه سال‌های زیادی از تدوین آن گذشته بود، در مرحله به روزرسانی قرار داشته و برخی دیگر اخیراً به اتمام رسیده است؛ تا زمان مسئولیت بنده در سازمان برنامه‌و‌بودجه، به جز 6 استان، مطالعات برنامه آمایش استان­ها در سایر استان­ها به اتمام رسیده بود. این مطالعات شامل هشت فصل می‌شودکه پنج فصل آن در خصوص «شناخت وضعیت و ساختار» است و فصول ششم تا هشتم به برنامه­ریزی و سیاست­گذاری توسعه استان مبتنی بر رویکرد سناریونگاری و آینده پژوهی می­‌پردازد. تقریباً در زمان مسئولیت بنده، مطالعات کلیه استان‌ها به اتمام رسید و فقط 5 یا 6 استان برای دفاع در کمیسیون تخصصی زیر مجموعه شورای عالی آمایش سرزمین، هنوز به نتیجه نرسیده بود؛ اما با این وجود سوال اساسی آن است، با توجه به اینکه سند ملی آمایش سرزمین هنوز تدوین و تصویب نشده آیا مطالعات استانی می‌تواند انجام شود یا خیر؟

منبع: خبرگزاری فارس