کد خبر: 174243

غرب از منظر دکتر شریعتی

 آمریکا! آمریکا! این بلاهت عظیم، و توحش متمدن، و بدویت مدرن، و خشونت با اتیکت، و غارت قانونمند، و خوشبختی زشت، و آزادی لش، و دموکراسی احمق، و اندیویدوآلیسم قالب‌ریزی‌شده و استانداردیزه، و بالاخره همان جاهلیت عرب!  
به گزارش خبرنگار اتاق خبر 24

دکتر علی شریعتی ۲ آذر ۱۳۱۲ در روستای کاهک، سبزوار  چشم به جهان گشود. وی پس از اتمام تحصیلات ابتدایی و متوسطه، راهی پاریس شد و در آنجا موفق به اخذ دكترای جامعه‏شناسی گردید. او در ضمن تحصیل در فرانسه، جهت آزادی كشور مسلمان‏نشین الجزایر نیز كوشش‏های چشمگیری داشت. دكتر در سال 1343 به ایران بازگشت و بلافاصله به خاطر مبارزاتی كه علیه رژیم ستم‏شاهی انجام داده بود دستگیر و روانه زندان شد. پس از آزادی از زندان ضمن اشتغال به تدریس، به سخنرانی‏ های روشنگرانه همت گماشت. در این زمان، شریعتی مبارزات خود را با برگزاری جلسات سخنرانی و بحث، در حسینیه ارشاد تهران ادامه داد.
دکتر شریعتی

شریعتی ابتدا دبیر دبیرستان بود. سپس از دانشگاه مشهد فارغ التحصیل میشود و پس از بازگشت از فرانسه در همان دانشگاه در سمت استادی تدریس میکند. اما مدتی بعد، از دانشگاه مشهد اخراج میشود و حق تدریس در دانشگاههای ایران را از او سلب میکنند. همین موضوع باعث میشود که شریعتی در سال 1349  از مشهد به تهران نَقل مکان کند و به سخنرانی در حسینیۀ ارشاد بپردازد.

او در كنار استادان و متفكرانی نظیر استاد شهید مرتضی مطهری و باهنر، حسینیه ارشاد را به پایگاهی جهت تغذیه فكری نسل جوان تبدیل نمودند. دكتر شریعتی به امام خمینی(ره) علاقمند بود و محققی فعال به شمار می‏رفت، به طوری كه در طول زندگی كوتاه خود، بیش از 200 اثر به صورت كتاب، جزوه و مجموعه نوار سخنرانی از خود به جای گذاشت. فعالیت‏ های فرهنگی دكتر شریعتی، سبب دستگیری مجدد او گردید و پس از آزادی، در تاریخ 16 اردیبهشت 1356 به لندن مسافرت كرد و در 29 خرداد همان سال در آن شهر درگذشت. بدنش را پس از چند روز به سوریه منتقل كرده و در زینبیه به خاك سپردند. برخی سخنان و نوشته‏ های وی در عین داشتن نكات بدیع و احساس برانگیز، در خور تأمل و نقد می‏ باشند.

در حوالی رخداد انقلاب اسلامی، رژیم پهلوی و همچنین حزب توده به تخریب چهره اسلامگرایان و تفکر دینی پرداختند. در همین دوره بود که شخصیت های روشنفکر دینی همچون دکتر شریعتی با سخنرانی های پرشور سعی در پاسخ به شبهات مطروحه از جانب حکومت داشتند. شریعتی پاسخ هایش را از متون دینی و قرآنی استخراج می نمود به همین خاطر ماهیتی کلامی- فلسفی و فقهی داشت و توانست بن مایه های تفکرات غرب گرایانه و چپ گرایانه رایج را به چالش بکشد.

شریعتی که به سیاست های فرهنگی غرب گرایانه رژیم پهلوی وقوف داشت، نخست کوشید در آثار کلامی و قلمی اش، پرده از نقش غربیان در عقب مانده نگه داشتن کشورهای جهان سوم بردارد. تلاش شریعتی در این مسیر، کاملا قرین توفیق بود، زیرا در نیمه اول قرن بیستم، موج مبارزه با استعمارگران غربی، اقصی نقاط عالم، از آمریکای لاتین تا خاورمیانه را فراگرفته بود و استقلال طلبی در جمیع شئون فرهنگی، اقتصادی، سیاسی و ... خواسته بسیاری از ملت ها به شمار می رفت.

شریعتی در گام بعدی، بر خیانت های غربزدگان متمرکز شد و با ارائه نمونه های تاریخی ،نشان داد که غرب گرایان تحت لوای ضرورت پیشرفت، مطامع و منافع شخصی یا گروهی خود را در مراوده با قدرت های غربی پی می گیرند. برای خوانندگان علاقه مند به آثار دکتر شریعتی، این نکته، ترجیع بندی دلپذیر در آثار وی قلمداد می شود که پای هیچ سند استعماری را عالمان شیعه امضا نکرده، بلکه روشنفکران از فرنگ بازگشته، مبادرت به چنین خیانت هایی کرده اند.

شریعتی گفته بود: «یکی از راه‌های مبارزه با غرب‌زدگی، شناختنِ واقعی غرب است. این‌ها که تظاهر به فرنگی‌مآبی می‌کنند، و شیفته و شیدای تمدنِ اروپایی‌اند، آن را عالمانه و درست، و از نزدیک، نمی‌شناسند، هم‌چنان مرتجعینِ متعصب و کهنه‌پرست، که با غرب و تمدن و فرهنگِ غرب، یک پارچه، و به قولِ فرنگی‌ها، به طورِ سیستماتیک، مخالف‌اند»مجموعه آثار ۵ / ما و اقبال / ص ۱۰۰

وی نظرات جالبی در خصوص آمریکا به عنوان نمادی از استعمار غرب و توحش آن داشت:« آمریکا! آمریکا! این بلاهت عظیم، و توحش متمدن، و بدویت مدرن، و خشونت با اتیکت، و غارت قانونمند، و خوشبختی زشت، و آزادی لش، و دموکراسی احمق، و اندیویدوآلیسم قالب‌ریزی‌شده و استانداردیزه، و بالاخره همان جاهلیت عرب»مجموعه آثار ۱ / با مخاطب‌های آشنا / ص ۷۳

شریعتی یک فعال مذهبی و بدنبال سرنگونی تسلط غرب بر ایران بود؛ ولی این سرنگونی را با توسل به مارکسیزم نمیخواست بلکه با توسل به یک شیعۀ انقلابی جستجو میکرد و مرکز توجه او به عدالت اجتماعی بود


افزودن دیدگاه جدید

  • دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید در وب سایت منتشر خواهد شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
  • پیام هایی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط با خبر باشد منتشر نخواهد شد.